Đọc hiểu

Thông hiểu là lý do cho việc đọc. Nếu trẻ đọc có thể đọc các từ mà không hiểu hoặc kết nối tới cái mà họ đang đọc, họ sẽ không thực sự đang đọc. Những trẻ đọc giỏi là những người đọc có mục đích và đọc chủ động và có các kĩ năng tiếp thu cái mà họ đọc, phân tích nó, hợp lý nó và tạo thành cái riêng của mình.

                                    Đọc hiểu

Trẻ đọc giỏi chủ động tư duy khi đọc. Trẻ sử dụng kinh nghiệm và kiến thức hiểu biết của mình,  hình thái học, vốn từ, cấu trúc ngôn ngữ, các chiến lược đọc để hợp lý các văn bản và biết cách để hiểu tốt nhất. Trẻ suy nghĩ về cấu trúc văn bản khi trẻ đọc. Trẻ biết khi nào mình gặp vấn đề và chiến lược tư duy nào để sử dụng giải quyết các vấn đề đó khi vấn đề xuất hiện. Các thành tố đó cho phép một trẻ đọc giỏi tạo ra một model mental của văn bản khi trẻ đọc.

Giáo viên đóng một vai trò quan trọng trong việc giúp đỡ học sinh phát triển các kĩ năng đọc hiểu của mình.Nghiên cứu về việc đọc đã cho thấy rằng hướng dẫn đọc hiểu có thể giúp trẻ thực hiện tốt hơn việc hiểu biết và ghi nhớ cái mà trẻ đọc. Việc hướng dẫn tốt cũng có thể giúp trẻ giao tiếp tốt với người khác bằng lời nói và trong việc viết về cái mà trẻ đọc. 

Cái mà trẻ đọc giỏi làm 

Dựa vào kiến thức ưu tiên - Draw on prior knowledge

Trẻ đọc giỏi dựa vào kiến thức ưu tiên và kinh nghiệm để giúp chúng hiểu cái mà chúng đang đọc.

Đưa ra suy luận

Thêm vào đó, sự hiểu biết nghĩa đen mà tác giả đưa ra, trẻ đọc giỏi có thể "hiểu rõ vấn đề" đưa ra suy luận vầ một giới hạn rộng các ý nghĩa ẩn dấu (nghĩa bóng) như vì sao các sự kiện đang diễn ra khi trẻ đọc, vì sao các nhân vật cư xử trong một cách nhất định, các nhân vật đang nghĩ cái gì, và cái gì sẽ diễn ra tiếp theo.

Chú ý tới các câu và sự gắn kết văn bản

Trẻ đọc có kĩ năng nhận thấy mỗi từ trong một câu và nhận biết cách mà các từ đơn có thể thay đổi nghĩa của một câu hoặc thâm chí là một đoạn văn. Việc chú ý tới ý nghĩa của đại từ và các từ, cụm từ kết nối khác chỉ trong một câu phức có thể tạo ra sự khác biệt trong việc hiểu văn bản của trẻ.

 Một vài văn bản mạch lạc hơn, có nghĩa là thông điệp của tác giả được hiểu một cách dễ dàng vì trẻ có thể nhanh chóng di chuyển từ câu này sang câu tiếp theo. Thú vị thay, trẻ đọc có kĩ năng có xu hướng học nhiều hơn từ các văn bản ít mạch lạc, hầu như bởi vì chúng phải chú ý nhiều hơn tới việc hiểu nghĩa. Các văn bản mà ít mạch lạc có cấu trúc câu phức tạp và vì vậy có xu hướng khó hơn cho người hiểu kém. Các giáo viên phải chú ý để các khó khăn và hõ trợ trong các câu của văn bản mà mình lựa chọn để đọc cho trẻ.

Tự theo dõi

Trong lúc đọc, trẻ đọc giỏi học cách để theo dõi sự hiểu biết của mình, sửa đổi tốc độ đọc của mình để giải quyết các khó khăn của văn bản và giải quyết bất kì các vấn đề thông hiểu mà chúng có. Sau đó, trẻ kiểm tra sự hiểu biết của mình về cái mà mình đang đọc. Các học sinh cũng giỏi về việc theo dõi sự thông hiểu của mình biết khi nào trẻ hiểu các mà trẻ đang đọc và khi nào là không.

Hình thành tâm ảnh tâm trí - Form mental images

Trẻ đọc giỏi thường hình thành các hình ảnh tâm trí khi chúng đọc. Những tre đọc các bức tranh từ câu chuyện hiểu và nhớ cái mà trẻ đang đọc tốt hơn là các trẻ không tạo được một hình ảnh tâm trí.

Tóm tắt và kể lại

Việc tóm tắt yêu cầu học sinh sẽ quyết định phần nào là quan trọng trong văn bản và sau đó đưa ra theo quan điểm của mình bằng cách kể lại bằng lời nói hoặc viết ra. Việc hướng dẫn trong việc tóm tắt có thể giúp học sinh trở nên có mục đích hơn khi chúng đọc và có nhiều kĩ năng hơn trong việc thông hiểu. Tóm tắt có thể giúp học sinh để :

• xác định ý chính qua lời nói và qua việc viết
• kết nối ý chính hoặc ý trọng tâm qua lời nói hoặc viết
• học cách loại bỏ đi các thông tin không cần thiết
• nhớ cái mà trẻ đọc

Suy nghĩ về cấu trúc văn bản

Trẻ đọc tốt nhận ra một văn bản được tổ chức như thế nào. Hiểu sự khác biệt giữa cấu trúc tưởng thuật khác với câu trúc mô tả có thể giúp một trẻ dự đoán và nắm biết đầy đủ thông điệp của tác giả.

Nguồn: https://www.readingrockets.org/reading-101/reading-and-writing-basics/reading-comprehension

Người dịch: Thầy Nhành

Read More

Nhận thức chữ in - Print Awareness

Nhận thức chữ in 

Nhận thức chữ in hay còn gọi là Khái niệm chữ in là việc hiểu rằng chữ in mang một ý nghĩa nào đó, những cuốn sách có chứa chữ cái và từ. Nhận thức chữ in cũng bao gồm việc hiểu những cuốn sách được sử dụng cho mục đích gì và chúng hoạt động như thế nào - cách để lật qua các trang, cách để tìm đầu và chân trang, và cách để xác định tiêu đề, bìa trước và bìa sau. 

Nhận thức chữ in là giới thiệu sớm nhất của một đứa trẻ tới việc học đọc viết.

Trẻ với nhận thức chữ in hiểu rằng chữ in có nhiều chức năng khác nhau phụ thuộc vào cái bối cảnh nó xuất hiện - menus liệt kê các lựa chọn đồ ăn, một cuốn sách kể một câu chuyện, một biển báo thông báo một nhà hàng yêu thích hoặc một cảnh báo nguy hiểm. 

Nhận thức chữ in là hiểu rằng chữ in được tổ chức trong một cách đặc biệt - biết được chữ in được đọc từ trái sang phải và từ trên xuống dưới. Trẻ biết rằng các từ có chứa các chữ cái và có khoảng trống giữa các từ. 

Hầu hết các trẻ biết nhận thức chữ in trước khi vào trường học. Chúng nhìn thấy chữ in xung quanh mình, trên biển báo, hoặc trên biển quảng cáo, trong các cuốn sách về chữ cái, các cuôn sách kể chuyện, trong nhãn dán, trên tạp chí, hoặc trên các bài báo. Nhìn chữ in và quan sát các phản ứng của người lớn tới chữ in giúp trẻ nhận diện các dạng khác nhau của nó. 

Khả năng để hiểu cách chữ in hoạt động không phải tự nhiên trẻ có. Việc hiểu đó hoạt động không ngừng thông qua can thiệp chủ động của người lớn và những trẻ có thể chỉ được chữ cái, từ và các đặc trưng khác của chữ in. 

Khi trẻ được nghe đọc thường xuyên, khi chúng chơi với chữ cái và tham gia các hoạt động có từ, sau đó khi chúng nhận được các hướng dẫn đọc chính thức chúng bắt đầu hiểu cách một hệ thống chữ in hoạt động; Đó là vì chữ in trên trang được đọc từ trang sang phải, và từ trên xuống dưới; Các câu bắt đầu với chữ in hoa và hết thúc với một dấu chấm, và nhiều, nhiều hơn nữa. 

Khi trẻ được đọc với người lớn, trẻ cũng học về các tính năng của cuốn sách - ví dụ như tác giả, tên các nhà đồ họa, tiêu đề sách, và số trang. Chúng cũng học về cách trình bày cuốn sách- bao gồm cách để lật qua các trang, cách để tìm phía trên và phía dưới trang, cách để xác định bìa trước và sau trang. 

Như một phần của việc học, chúng bắt đầu phát triển khái niệm rất quan trọng của từ - ý nghĩa được truyên tải thông qua từ; Các chữ in được chia bởi khoảng cách; và một vài từ trong chữ in có vẻ dài hơn các từ khác. 

Nguồn: https://www.readingrockets.org/reading-101/reading-and-writing-basics/print-awareness

Người dịch : thầy Nhành

Read More